Poradnia językowa UWr:
http://www.poradnia-jezykowa.uni.wroc.p ... znaczenie/Spotykam się ostatnio bardzo często z zestawianiem czasownika "popełnić" ze wszystkim możliwymi rzeczownikami. Dla mnie słowo "popełnić" ma naturalnie negatywny wydźwięk, i tak jak logiczne wydaje się łączenie go z rzeczownikami: zbrodnia - popełnić zbrodnię, przestępstwo - popełnić przestępstwo, błąd - popełnić błąd, itp., to w ogóle niezrozumiałe i nielogiczne jest w moim odczuciu stwierdzenie: popełniłem artykuł (napisałem artykuł), popełniłem odczyt (wykonałem odczyt), czy nawet popełnić myśl. Chciałem się dowiedzieć, jakiego typu konstrukcje z czasownikiem "popełnić" są dozwolone, a jakie zupełnie niedopuszczalne?
Przywołane przykłady ilustrują dwa znaczenia (oraz dwa użycia) czasownika "popełnić". Pierwsze: 'dopuścić się czegoś złego, zrobić coś złego' (USJP) rzeczywiście dotyczy kolokacji z rzeczownikami oznaczającymi zjawiska negatywne: "popełnić przestępstwo/ zbrodnię", ale także: "popełnić błąd/ grzech/ nieprzyzwoitość/ nietakt/ niezręczność "itp. Połączenia wyrazowe "popełnić artykuł/ wykład/ wiersz/ poemat" odnoszą się do znaczenia żartobliwego (ironicznego) i metaforycznego zarazem - 'stworzyć, skomponować, napisać jakiś utwór, dzieło muzyczne'. Użycie właściwego połączenia zależy więc od kontekstu i sytuacji komunikacyjnej. M.P.
